استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه شهید بهشتی(ره)
10.61882/publlij.2025.2071579.1025
چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف ارزیابی مهارتهای سواد دیجیتالی کتابداران کتابخانههای عمومی مناطق سیستان و بلوچستان براساس عناصر چارچوب جیسک انجام شده است. روش: پژوهش از نوع کاربردی است و با رویکرد آمیخته در قالب پیمایش توصیفی- تحلیلی به انجام رسیدهاست. در بخش کیفی عناصر چارچوب سواد دیجیتالی جیسک با ابزار سیاههوارسی و تکنیک گال تحلیل محتوای کیفی هدایتشده و مقولهای شدند؛ دادههای بخش کمی با ابزار پرسشنامه گردآوری و با استفاده از نرمافزار اسپیاساس بر اساس سطح مطلوبیت بازرگان و همکاران و اختلاف میانگین ها تحلیل شدند. جامعه آماری پژوهش کتابداران کتابخانههای عمومی دو منطقه سیستان و بلوچستان بدون احتساب کتابداران بخش مرکزی، به تعداد 60 نفر بودند که بدون نمونهگیری و به روش سرشماری مورد مطالعه قرار گرفتند. یافتهها: از بخش کیفی پژوهش 44 شاخص و 5 مؤلفه بهعنوان عناصر اصلی چارچوب سواد دیجیتال جیسک حاصل آمد که بر اساس نتایج حاصل از بخش کمی، از میان آنها میزان مهارت جامعه پژوهش نسبت به مؤلفه «ایجاد و توسعه محتوای دیجیتال» با بیشترین میانگین (3/22) در حد متوسط؛ و برای مؤلفه «حل مسئله در محیطدیجیتال» با کمترین میانگین (2/245) درحد کم ارزیابی شد. نتایج میان سطح سواد دیجیتالی جامعه پژوهش در دو منطقه «سیستان» و «بلوچستان» تفاوت معناداری را نشان نداد و سطح کلی مهارتهای سواد دیجیتالی جامعه پژوهش متوسط ارزیابی شد. نتیجهگیری: نتایج حاصل از این مطالعه میتواند در جهت توجه به آموزش مؤلفهها و مهارتهای سواد دیجیتالی در برنامههای ضمن خدمت و مهارتافزایی کتابداران مؤثر واقع شود.