بررسی شبکه هم تالیفی مجلات علمی پژوهشی فارسی حوزه علم اطلاعات و دانش شناسی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تهران

چکیده
هدف: هدف از انجام این پژوهش، ترسیم شبکۀ هم‌تألیفی نویسندگان فصلنامه‌های علمی و پژوهشی (781 مقاله) حوزۀ علم اطلاعات و دانش‌شناسی، شناسایی مهم‌ترین نویسندگان، و بررسی انسجام شبکه‌ای است.
روش: پژوهش حاضر از نوع علم‌سنجی است و با رویکرد تحلیل شبکۀ اجتماعی انجام شده است. در این پژوهش از شاخص‌های تحلیل شبکۀ اجتماعی نظیر درجۀ همکاری، شاخص همکاری، اندازۀ گره، مرکزیت درجه‌ای، مرکزیت بینابینی، مرکزیت بردار ویژه، و نظایر آن استفاده شده و بهمنظور تحلیل داده‌های گرد آمده، نرم‌افزار NodXL به کار رفته است. مقالات بررسی شده مربوط به سال 1387 تا تابستان 1392 است.
یافته‌ها: در میان چهار مجلۀ مورد بررسی بالاترین شاخص همکاری به فصلنامۀ پردازش و مدیریت اطلاعات و بالاترین درجۀ همکاری نیز به طور مشترک به فصلنامۀ پردازش و مدیریت اطلاعات و فصلنامۀ تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی اختصاص دارد. غلامرضا فدائی، محمد حسن‌زاده، و فریبرز درودی به ترتیب دارای بیشترین تألیفات در این مدت زمانی بوده‌اند. الگوی هم‌تألیفی نویسندگان، دو نویسنده بوده است. در مجموع با بررسی چگالی به دست آمده از شبکه و پایین بودن آن می‌توان گفت که روابط هم‌تألیفی زیاد و انسجام قابل توجهی بین نویسندگان حوزۀ علم اطلاعات و دانش‌شناسی وجود ندارد.
اصالت/ارزش: بیشتر پژوهش‌هایی که در حوزۀ علم‌سنجی و هم‌تألیفی انجام شدهاند، به بررسی مقالات منتشر شدۀ ایرانیان در بانک اطلاعاتی وب‌آوساینس پرداخته است. بررسی شبکۀ هم‌تألیفی نویسندگان حوزۀ علم اطلاعات و دانش‌شناسی می‌تواند الگوی پیشرفت علمی آینده را ترسیم، و برجسته‌ترین و کلیدی‌ترین نویسندگان این حوزه را بهمنظور انجام پژوهش‌های مرتبط شناسایی کند.

کلیدواژه‌ها