تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی

تأثیر فعالیت‌های کتابخانه‌های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بر خلاقیت کودکان (مطالعۀ موردی: شهر همدان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

علیرضا اسفندیاری مقدم 1
حسین محققی 2
زهرا رضوی ملایری 3

1 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

2 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

3 کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد همدان، همدان، ایران

چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف اساسی شناخت تأثیر فعالیت‌های کتابخانه‌های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بر خلاقیت کودکان انجام پذیرفت.
روش: جامعۀ پژوهش کلیۀ 6484 نفر دانش­آموز پایۀ پنجم ابتدایی شهر همدان بودند. بر اساس جدول کرجسی و مورگان تعداد 366 نفر به طور تصادفی به عنوان نمونه انتخاب شدند و به پرسشنامه­‌ها پاسخ دادند. از این تعداد 65 نفر به طور تصادفی از اعضای کودک پایۀ پنجم کتابخانه­های کانون و 301 نفر از دانش­آموزان غیرعضو پایۀ پنجم مدارس انتخاب شدند. روش پژوهش علی- مقایسه­ای و ابزار گردآوری اطلاعات، آزمون خلاقیت تصویری تورنس فرم ب بود که توانایی آزمودنی­‌ها را در ویژگی­های سیالیت، ابتکار، بسط و انعطاف­پذیری سنجید. از دیدگاه صاحب‌نظران متخصص آزمون با ضریب همبستگی 52/0 دارای اعتبار می­باشد. برای تحلیل داده­‌ها از تحلیل واریانس چندمتغیره استفاده شد.
یافته ­ها: میزان اثرهای مشاهده شده در متغیر­های انعطاف­پذیری، ابتکار، سیالیت، بسط و در مجموع در خلاقیت بزرگ بود و کتابخانه­های کانون در حد زیاد بر بهبود خلاقیت و مؤلفه­های آن در دانش­آموزان تأثیر داشتند. کتابخانه­های کانون بر خلاقیت دانش‌آموزان دختر و پسر به یک اندازه تأثیر داشتند و از نظر خلاقیت و مؤلفه­های آن تفاوتی بین دختران و پسران وجود نداشت. کتابخانه­های کانون بیشترین تأثیر را بر ابتکار و کمترین تأثیر را بر سیالیت دانش­آموزان داشتند.
اصالت/ارزش: رویکرد پژوهش حاضر بین‌رشته‌ای است؛ به طوری که مؤلفه­های مهمی مثل کتابخانه‏های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، خلاقیت، و دانش‌آموزان را مد نظر قرار می­دهد.

کلیدواژه‌ها

کتابخانه ها
کتابخانه های کودکان
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
کودکان
دانش آموزان
خلاقیت
آزمون تورنس
همدان
تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی
دوره 21، شماره 2
تابستان 1394
صفحه 259-276

صفحه اصلی

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما