بررسی پایگاه اجتماعی کتابداران و راهکارهایی برای ارتقاء منزلت آنها (مطالعۀ موردی: کتابداران کتابخانه‌های جنوب شرق ایران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس، گروه کتابداری و اطلاع رسانی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

2 کارشناس ارشد کتابداری و اطلاع رسانی، رئیس کتابخانه مرکزی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

چکیده
هدف: هدف از اجرای پژوهش حاضر شناخت جایگاه اجتماعی کتابداران از دیدگاه شهروندان شهرهای جنوب شرق ایران است. پژوهش حاضر در سال 1392 به انجام رسید.
روش: روش پژوهش با توجه به ماهیت، هدف و فرضیه‌ها از نوع زمینه‌یابی و به روش پیمایشی بود. جامعۀ آماری پژوهش حاضر، ساکنان شهرهای کرمان، زاهدان و بیرجند بود که حجم نمونه‌ای به تعداد 800 نفر به صورت خوشه‎ای تصادفی از قشرهای مختلف اجتماعی انتخاب شد. ابزار گرد‌آوری اطلاعات پرسشنامۀ محقق‎ساخته بود. برای پاسخگویی به پرسش‌های پژوهش از آمار توصیفی و شاخص‌های گرایش به مرکز استفاده شد. فرضیه‌های پژوهش با استفاده از آزمونهای کروسکال‎والیس و کای اسکور مورد آزمون قرار گرفت.
یافته‌ها: مطالعۀ حاضر نشان داد که کتابداران جایگاه اجتماعی متوسط رو به پایینی در بین سایر مشاغل مورد مطالعه داشتند. کتابداران دانشگاهی در مقایسه با کتابداران کتابخانههای عمومی از منزلت اجتماعی بالاتری برخوردار بودند. یافته‌ها نیز نشان داد که از نظر پاسخدهندگان، مهمترین عوامل مؤثر در ارتقاء منزلت اجتماعی کتابداران، احساس مسئولیت در قبال کاربران، برخورداری از دانش لازم جهت پاسخگویی به کاربران و برخورداری آنها از مهارتهای ارتباطی و اطلاع‌یابی بود.
اصالت/ارزش: ارزش این پژوهش در نشان دادن جایگاه اجتماعی کتابداران کتابخانه‌های عمومی در مقایسه با سایر مشاغل اجتماعی و نیز سایر انواع کتابخانه‌ها از جمله کتابداران کتابخانه‌های دانشگاهی بود. نتایج این پژوهش می‌تواند تکیه‌گاه خوبی برای تدوین راهبردهای ارتقاء منزلت اجتماعی کتابداران باشد. 

کلیدواژه‌ها