بررسی پایگاه اجتماعی کتابداران و راهکارهایی برای ارتقاء منزلت آنها (مطالعۀ موردی: کتابداران کتابخانه‌های جنوب شرق ایران)

دوره 22، شماره 1
بهار 1395
صفحه 159-172

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس، گروه کتابداری و اطلاع رسانی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

2 کارشناس ارشد کتابداری و اطلاع رسانی، رئیس کتابخانه مرکزی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران

چکیده
هدف: هدف از اجرای پژوهش حاضر شناخت جایگاه اجتماعی کتابداران از دیدگاه شهروندان شهرهای جنوب شرق ایران است. پژوهش حاضر در سال 1392 به انجام رسید.
روش: روش پژوهش با توجه به ماهیت، هدف و فرضیه‌ها از نوع زمینه‌یابی و به روش پیمایشی بود. جامعۀ آماری پژوهش حاضر، ساکنان شهرهای کرمان، زاهدان و بیرجند بود که حجم نمونه‌ای به تعداد 800 نفر به صورت خوشه‎ای تصادفی از قشرهای مختلف اجتماعی انتخاب شد. ابزار گرد‌آوری اطلاعات پرسشنامۀ محقق‎ساخته بود. برای پاسخگویی به پرسش‌های پژوهش از آمار توصیفی و شاخص‌های گرایش به مرکز استفاده شد. فرضیه‌های پژوهش با استفاده از آزمون‎های کروسکال‎والیس و کای اسکور مورد آزمون قرار گرفت.
یافته‌ها: مطالعۀ حاضر نشان داد که کتابداران جایگاه اجتماعی متوسط رو به پایینی در بین سایر مشاغل مورد مطالعه داشتند. کتابداران دانشگاهی در مقایسه با کتابداران کتابخانه‎های عمومی از منزلت اجتماعی بالاتری برخوردار بودند. یافته‌ها نیز نشان داد که از نظر پاسخ‎دهندگان، مهمترین عوامل مؤثر در ارتقاء منزلت اجتماعی کتابداران، احساس مسئولیت در قبال کاربران، برخورداری از دانش لازم جهت پاسخگویی به کاربران و برخورداری آنها از مهارت‎های ارتباطی و اطلاع‌یابی بود.
اصالت/ارزش: ارزش این پژوهش در نشان دادن جایگاه اجتماعی کتابداران کتابخانه‌های عمومی در مقایسه با سایر مشاغل اجتماعی و نیز سایر انواع کتابخانه‌ها از جمله کتابداران کتابخانه‌های دانشگاهی بود. نتایج این پژوهش می‌تواند تکیه‌گاه خوبی برای تدوین راهبردهای ارتقاء منزلت اجتماعی کتابداران باشد. 

کلیدواژه‌ها