بررسی میزان تأثیر کتابخانه تلفنی رنگین‌کمان شهرداری سمنان بر افزایش فرهنگ مطالعه کودکان و نوجوانان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران

2 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال

چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر منابع مطالعاتی در افزایش نرخ مطالعه کودکان و نوجوانان از طریق کتابخانه تلفنی شهرداری سمنان، که شیوه‌ای جدید در کشور است، می‌باشد.
روش: روش پژوهش حاضر، آزمایشی یا تجربی با استفاده از طرح تک‌گروهی بوده است که شامل طرح گروه پیش‌آزمون- پس‌آزمون می­باشد. ابزار تحقیق شامل 2 پرسشنامه است: پیش‌آزمون با هفت سؤال و پس‌آزمون با 13 سؤال. جامعه آماری شامل 69 نفر اعضای جدید کتابخانه در شهریور 89  می‌باشد. برای بررسی تفاوت جواب‌ها در دو پرسشنامه و بررسی فرضیه، ازآزمون t  استفاده شد.
یافته ­ها: طبق نتایج، بررسی میزان علاقه‌مندی کودکان و نوجوانان به مطالعه کتاب توسط اعضای جدید کتابخانه تلفنی با تحلیل پاسخ­ در پیش­آزمون، تعداد (٣٤ نفر ، 3/49 درصد)، گزینه بسیار زیاد را انتخاب کردند. این تعداد در پس­آزمون تغییر کرده و تعداد (41 نفر، 4/59 درصد)، در مقایسه با پاسخ‌دهندگان در پیش­آزمون علاقه‌مندی بیشتری را نشان دادند و این روند سیر صعودی داشت. در پیش‌آزمون و پس‌آزمون درخصوص مطالعه در 24 ساعت شبانه‌روز، یکی از گزینه­ها مطالعه از 60-129 دقیقه بود که 11 نفر (15.9%) در پیش‌آزمون به آن پاسخ دادند در حالی‌که در پس آزمون این تعداد به 21 نفر (30.45%) رسید یعنی کتابخانه تلفنی در افزایش میزان مطالعه اعضا تاثیر داشته است. فرضیه پژوهش مبنی بر نقش مثبت کتابخانه تلفنی در افزایش نرخ مطالعه کودکان و نوجوانان مورد تأیید قرار گرفته و تفاوت معنی‌داری بین پاسخ‌ها در پیش‌آزمون و پس‌آزمون دیده می­شود.
اصالت/ارزش: نخستین پژوهش در زمینه کتابخانه تلفنی در ایران است و نتایج حاصل از آن می‌تواند به مسئولان نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، سازمان فرهنگی-هنری شهرداری و کتابخانه‌های کانون پرورش  فکری کودکان و نوجوانان در استفاده از این تجربه و اشاعه آن در سطح کشور به‌منظور ارتقاء فرهنگ مطالعه در کودکان و نوجوانان یاری نماید.

کلیدواژه‌ها