طراحی و آزمون مدل ارزیابی محیط دانش‌آفرین در مراکز پژوهشی اسلامی

دوره 24، شماره 3
پاییز 1397
صفحه 410-387

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه قم، قم، ایران

چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف طراحی و آزمون مدلی برای ارزیابی محیط خلق دانش مراکز پژوهشی اسلامی، بر اساس چرخه‌های خلق دانش تریپل‎هلیکس و آی‌سیستم و بررسی تأثیر ویژگی‌های شخصیتی، محیط پژوهش و توانمندی‌های پژوهشگران و اعضای هیئت‌ علمی بر عملکرد پژوهشی مراکز پژوهشی اسلامی انجام‌ شده است.
روش: پژوهش حاضر از بُعد هدف، کاربردی و روش آن پیمایشی است و داده‎ها با روش آماری مدل‎یابی معادلات ساختاری تحلیل شده است. ابزار اصلی گردآوری داده‌ها، پرسشنامه است. بر اساس متغیرهای مورد بررسی به‎ترتیب 30 سؤال برای محیط پژوهش، هفت سؤال برای توانمندی‌های پژوهشگران و اعضای هیئت ‌علمی و پنج سؤال برای ویژگی‌های شخصیتی در نظر گرفته شد. ارزیابی عملکرد واحدهای پژوهشی اسلامی بر اساس فعالیت‌های پژوهشی پژوهشگران وزن‌دهی شد. جامعۀ آماری این پژوهش، پژوهشگران و اعضای هیئت ‌علمی مراکز پژوهشی اسلامی به تعداد 2328 نفر است که طبق فرمول کرجسی مورگان تعداد 330 نفر از آن‌ها به‌عنوان نمونه انتخاب شد.
یافته‌ها: مدل ارزیابی محیط پژوهش نشان داد که تمامی سازه‌های به‎کار رفته در مدل برای محیط پژوهش، توانمندی‌های پژوهشگران و اعضای هیئت علمی و ویژگی‌های شخصیتی و عملکرد پژوهشی آنان معنادار است. در نهایت، نتایج تحقیق در بخش مدل ساختاری نشان داد محیط پژوهش، توانمندی‌های پژوهشگران و اعضای هیئت علمی و ویژگی‌های شخصیتی تأثیر مثبت و معنی‌داری بر عملکرد پژوهشی پژوهشگران و اعضای هیئت علمی مراکز پژوهشی اسلامی دارد.
اصالت/ارزش: تحقیق حاضر طراحی و ارائه مدل محیط دانش آفرین در سطح مراکز پژوهشی اسلامی است با توجه به این مدل می‌توان شکاف بین وضعیت موجود محیط‌های پژوهشی و وضعیت مطلوب را در چارچوب مدل تریپل هلیکس و آی‌سیستم سنجش و تحلیل نمود و از یافته‌های آن برای ارتقاء عملکرد پژوهشی مراکز پژوهشی اسلامی استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها