نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 01 14 Root and Fruit in Knowledge and Information Science سخن سردبیر: ریشه و میوه در علم اطلاعات و دانش‌شناسی 329 333 727487 FA غلامرضا فدائی دانشگاه تهران Journal Article 2017 01 14 Root and Fruit in Knowledge and Information Science من بارها گفته و باز می‌گویم که علم اطلاعات و دانش‌شناسی (کتابداری و اطلاع‌رسانی) علم بازیابی اطلاعات و دانش است که ریشه در وجود آدمی دارد و این تعریف برخلاف تعریف مصطلحی است که باواسطه و یا بی‌واسطه، آن را علم کتابخانه می‌دانند. اگر به تاریخچه این علم در غرب بنگرید می‌بینید که پس از گسترش منابع کتابخانه‌ها افراد برجسته این رشته به فکر سازماندهی منابع افتادند و در کنار آن با توجه به گسترش سرسام‌آور اطلاعات در سایه توسعه فن‌آوری، حوزه‌هائی چون کتابداری، سندآمائی (سندپردازی) و دانش یادمانه‌ها (آرشیو) و علم اطلاع‌رسانی پدید آمد (سینق، 1388). از طرف دیگر همه تحصیلکرده‌های این رشته می‌دانند که در سایه این تلقی از کتابداری و اطلاع‌رسانی در کشور ما چه مرارت‌ها که کشیدند تا بتوانند این رشته را همانند سایر رشته‌ها، رشته‌ای علمی معرفی، و برای دانش‌آموختگان آن شأن علمی دست‌وپا کنند. البته در کشورهای دیگر هم کم‌وبیش با فاصله زمانی دورتر این مباحث مطرح بوده است.

https://publij.ir/article_727487_c42a265b0a19a1d706b81af498429c60.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 02 19 Performance Evaluation of Iran’s Province of Golestan Public Libraries, by Balanced Score Card ارزیابی عملکرد کتابخانه‌های عمومی استان گلستان با کارت امتیازی متوازن (سال 1392) 335 353 727490 FA مریم بابایی چمازکتی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تنکابن، ایران حیدر مختاری استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه پیام نور، واحد گرگان، ایران Journal Article 2013 12 22 Purpose: This study aimed to evaluate the performance of public libraries in Golestan province (Iran) by using Balanced Scorecard (BSC) -a relatively new and multidimensional model to evaluate the holistic performance of organizations- in 2013. Methodology: This applied study was a descriptive survey. Its statistic population from customer's perspective was included all 28,700 members of the public libraries in the province. 375 members were selected by using a random sampling. From learning and growth perspective, the statistic population as census method was included all 98 public librarians of Golestan province. From internal processes perspective, Gorgan Mir-Findiriski Public Library was selected as a purposeful sample and its status was compared with IFLA standards for public libraries. From financial perspective, a checklist was used to gather financial data of Golestan Province Department of Public Libraries in the two fiscal years of 2011 and 2012. Two researcher-made questionnaires were provided to collect data from the customer perspective (users), and learning and growth one (employees). Validity of the questionnaires was obtained using expert views and the reliability of users and staff questionnaire were a = .967 and a = .968, respectively. Findings: The performance evaluation from the customer perspective of the balanced scorecard showed that users' satisfaction of the library services was satisfying, and from learning and growth perspective, the employees' satisfaction was average. From internal processes perspective, in comparison with the IFLA standards, Mir Findiriski Public Library was in low level, and from the financial perspective, the percentages of achieving the indicators of revenues and expenses of Golestan Province Department of Public Library were respectively less than expected level, and equal to expected level. Originality/values: We tried to show the weakness of Golestan Public Libraries (Iran) in the effective attraction of users. It seems that imperfect absorption of revenues affected the performance of public libraries. هدف: هدف این پژوهش، ارزیابی عملکرد کتابخانههای عمومی استان گلستان با استفاده از کارت امتیازی متوازن– الگویی نسبتاً نو و چندوجهی برای ارزیابی عملکرد همه‌جانبۀ سازمانها- در سال 1392 بوده است. روش: این پژوهش کاربردی است و به روش پیمایشی انجام گرفته است. جامعۀ آماری آن در منظر مشتری، کلیۀ اعضای کتابخانههای عمومی استان گلستان به تعداد 28700 نفر بود که به روش نمونهگیری تصادفی ساده حجم نمونه ای به تعداد 375 نفر انتخاب شد. برای بررسی منظر رشد و یادگیری، کلیۀ کارکنان کتابخانههای عمومی استان گلستان به تعداد 98 نفر به شیوه سرشماری انتخاب شد. برای بررسی منظر فرآیندهای داخلی، کتابخانۀ عمومی میرفندرسکی گرگان به‌عنوان نمونۀ هدفمند انتخاب و وضعیت آن با استانداردهای ایفلا برای کتابخانههای عمومی مقایسه شد. برای بررسی منظر مالی، از سیاهۀ وارسی برای درج دادههای مالی اداره کل کتابخانههای عمومی استان گلستان در دو سال مالی 1390 و 1391 استفاده گردید. ابزار گردآوری دادهها برای بررسی منظر مشتری (کاربران) و رشد و یادگیری (کارکنان) دو پرسشنامۀ مجزای محققساخته بود. روایی پرسشنامهها با نظر متخصصان احراز شد. پایایی پرسشنامههای کاربران و کارکنان با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ محاسبه گردید که به ترتیب 967/0 و 968/0 به‌دست آمد. یافته‌ها: ارزیابی عملکرد در منظر مشتری با روش کارت امتیازی متوازن نشان داد که رضایت کاربران از خدمات کتابخانه، مطلوب و در منظر رشد و یادگیری، رضایت کارکنان در حد متوسط است. در منظر فرآیندهای داخلی، شاخصهای کتابخانۀ عمومی میرفندرسکی پایینتر از حد استاندارد قرار داشت و در منظر مالی، درصد تحقق درآمدها و هزینههای اداره کل کتابخانههای عمومی استان گلستان به ترتیب کمتر از حد انتظار و در حد انتظار است. اصالت/ارزش: ارزش این مقاله در نشان‌دادن ضعف کتابخانه‌های استان گلستان در جلب رضایت مؤثر کاربران است که به نظر می‌رسد درصد پایین تحقق درآمدها خدمت‌رسانی مؤثر را تحت تأثیر قرار داده است.

https://publij.ir/article_727490_a2283fcf88d51e01363429ade2d47c81.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 02 19 Architecture of Central Library and Information Center of Isfahan City in Iran: A Critical Evaluation نقد معماری بنای کتابخانه مرکزی و مرکز اطلاع‌رسانی شهرداری اصفهان 355 377 727491 FA کریم مردمی استادیار، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران احسان سلیمان‌پور کارشناسی ارشد معماری اسلامی، دانشگاه بین‌المللی امام رضا (ع)، مشهد، ایران Journal Article 2014 07 15 Purpose: The purpose of this article is to discover the architectural properties of Central Library and Information Center of Isfahan municipality in terms of architectural criticism and analyzing capabilities and potentials to attract more audience and be a better library space. Methodology: This research implemented with descriptive case study method and architectural critique, analyses the architectural qualities that make Isfahan Central Library and Information Center Building a sociable, welcome and attractive building. In order to select criterions, we performed 85 interviews with users and a researcher-made questionnaire was used to collect viewpoint data from them. The content and context of interviews has analyzed too and results formed upon it. Findings: Results showed that the library building is in an appropriate situation in the city and the outer form, has a certain identity but is weak in making a transparent, legible, bright, flexible and happy space that supports social interactions and make a sociable library. Qualities of the building were far from sociability factors of a library building. Originality/Value: Case study and critical view on main library buildings of a country and comparing them to parameters of successful libraries of the world can help to have a deeper vision about them and provides the context for the development and design of new libraries based on effective sociability factors. هدف: هدف پژوهش حاضر واکاوی ویژگی‌های معماری کتابخانۀ مرکزی شهرداری اصفهان در قالب نقد اثر معماری و تحلیل چگونگی بهره‌گیری این کتابخانه از امکانات بالقوه برای جذب مخاطب بیشتر به فضای کتابخانه و گذراندن زمان بیشتر در آن است. روش: مقالۀ حاضر با بهره‌گیری از روش توصیفی- موردپژوهی به نقد و تحلیل معماری بنای کتابخانۀ مرکزی اصفهان و پاسخ آن به مولفه‌های مؤثر در جامعه‌پذیری فضاهای کتابخانه پرداخته است. برای استخراج مؤلفه‌ها از مصاحبه استفاده شده و ابزار مصاحبه، پرسشنامه بوده است. مصاحبه‌ها تحلیل محتوای کیفی شده و در جدولی جمع‌بندی گردید که نقد، بر مبنای آن بنا شده است. یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که کتابخانه در نقطۀ مناسبی از شهر مکان‌یابی شده و در زمینۀ شکلی و فرم بیرونی واجد هویت مشخصی است؛ اما در زمینۀ ایجاد فضایی شفاف، خوانا، روشن، انعطاف‌پذیر و شاد که سبب جامعه‌پذیری و پشتیبانی از تعاملات اجتماعی در محیط کتابخانه می‌شود ضعیف بوده و تا حد کمی با معیارهای مؤثر در جامعه‌پذیری مطابقت دارد. اصالت/ارزش: نقد کتابخانه‌های کشور و مقایسۀ آن با معیارهای مورد توجه کتابخانه‌های موفق جهان، سبب نگاه ژرف و ارتقای مطالبات مردم از معماران و کتابداران برای افزایش کیفیت فضا و خدمات کتابخانه شده و زمینه را برای توسعه و طراحی کتابخانه‌های جدید بر مبنای اصول مؤثر در جامعه‌پذیری مانند تأمین نیازهای فیزیکی و روانی مخاطب و پشتیبانی از فعالیت‌های گروهی و تعاملات اجتماعی که سبب جذب و ماندگاری طیف گسترده‌تری از مردم در کتابخانه و توسعۀ آگاهی در جامعه می‌شود فراهم ‌آورده است.

https://publij.ir/article_727491_2d5094ace83e5a770819135e5b844c59.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 01 14 Satisfaction with Architecture and Coloration of Inner Spaces of Yazd City Public Libraries in Iran: Users Viewpoints ارزیابی رضایت کاربران از معماری و رنگ‌آمیزی فضاهای داخلی کتابخانه‌های عمومی شهرستان یزد 379 398 727493 FA مهدی محمدی گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه قم، قم، ایران. 0000-0002-6880-7455 ایمان مطهری‌نیا کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه قم، ایران Journal Article 2015 01 11 Purpose: In this research, we want to know whether elements such as interior design, coloration of input spaces, circulation, study hall and the reference section are satisfactory in the view of public library users of Yazd city (Iran) or not and to survey levels of satisfaction. Methodology: This is a survey research project that uses a researcher-made questionnaire. The research population includes 24371 users from the 26 public libraries in Yazd city (Iran). The sample size is calculated using the Krejcie & Morgan sample size table and a total of 384 questionnaires were filled by users. Findings: Users viewpoints gathered based on four benchmarks (input spaces, circulation, study hall, and the reference section). Users satisfaction with circulation and the reference section was in high level while the study hall and the input space were not satisfactory. Besides, results showed that the majority of users prefer white to cream color for the main spaces, cream to brick red for the tables and brown for the chairs. Originality/Value: We tried to show the satisfaction level of users with selected benchmarks and their color preferences about library sections and equipments. هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی میزان رضایت‌مندی مراجعان از معماری داخلی و رنگآمیزی فضاهای داخلی (فضاهای ورودی، بخش امانت، سالن مطالعه و بخش مرجع) کتابخانههای عمومی شهرستان یزد است. روش: این پژوهش‌ از نوع پژوهش‌های کاربردی است که با روش پیمایشی– توصیفی و با استفاده از پرسشنامۀ محقق‌ساخته انجام شده است. جامعۀ آماری آن را 24371 نفر از کاربران 26 کتابخانۀ عمومی شهرستان یزد تشکیل می‌دهند که با استفاده از جدول کرجسی- مورگان 384 نفر انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. یافته‌ها: یافته ها نشان داد که از بین بخش‌های مختلف «فضای ورودی، سالن امانت، سالن مطالعه و بخش مرجع» کاربران بیشترین میزان رضایت خود را از «بخشهای مرجع» و «امانت» ابراز داشتند. فضاهای ورودی و سالن مطالعه کمترین میزان رضایت را به خود اختصاص داده است. نتایج پژوهش نشان داد که اکثر کاربران رنگ سفید و پس از آن کرم را برای فضاهای اصلی، رنگ‌های کرم و آجری را برای میزها و رنگ قهوهای را برای صندلیها پیشنهاد کردند. اصالت/ارزش: ارزش مقاله حاضر در نشان دادن میزان رضایت از رنگ و فضای داخلی کتابخانه‌های عمومی یزد و رنگ‌های مورد پسند آنها برای فضای داخلی و تجهیزات است.

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2016 09 22 Reading Behavior of Employees in Iran’s Province of Khorasan Razavi: The Role of Top Managers نقش مدیران ارشد استان خراسان رضوی در رفتار مطالعاتی کارکنان 399 424 727495 FA عاطفه شریف استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، ایران ماریه رحیمی کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، کارشناس اداره کل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی، ایران Journal Article 2014 07 24 Purpose: This research aims to examine the role of top managers in employees’ reading behavior. Methodology: This is a survey of reading behavior. Data was gathered by means of a questionnaire prepared for the purpose of this study. Also, 10 of the top managers of Iran’s province of Khorasan Razavi have been interviewed. The questionnaire was distributed to a group of target 113 managers. They were selected randomly through the 157 managers of mentioned province. Questionnaires were returned by 81 (71.7%) managers. Findings: The Results of the survey indicated that the majority of the managers have been graduated in Humanities (65.4%). 33.3 percent of them studied majors related to management and 55.6 percent achieved M.A. degrees. They properly know the concept and instances of reading. Read for the purpose of achieving efficiency and knowledge, and improving their personal skills. However, the respondents know the importance of the reading. They hadn’t done any significant action to improve the status of reading in their organizations. Originality/Value: We tried to indicate the top managerial viewpoints about reading and their practical actions in improvement of reading behavior of employees. The research implied that overall bureaucratic atmosphere of Iran’s provinces isn’t ready for reading advocacy. هدف: در مقاله حاضر که مستخرج از طرحی پژوهشی است که با حمایت اداره کل کتابخانه‌های عمومی خراسان رضوی به انجام رسید، هدف آن است که نقش مدیران استان خراسان رضوی در رفتار مطالعاتی کارکنانشان بررسی شود. روش: پژوهش به روش پیمایشی انجام پذیرفت و دو ابزار پرسشنامه محقق‌ساخته و مصاحبه نیمه‌ساخت‌یافته جهت گردآوری داده‌ها مورد استفاده قرار گرفت. جامعه آماری را مدیران ارشد استان خراسان رضوی (در مجموع 157 نفر) تشکیل دادند. نمونه‌گیری به صورت تصادفی ساده انجام پذیرفت. از میان 113 مدیر، 81 نفر (7/71 درصد) به پرسشنامه‌ها پاسخ گفتند. همچنین مصاحبه‌ای با 10 نفر از مدیران ارشد استان انجام پذیرفت. یافته‌ها: یافته‌ها حاکی از آن است که مدیران ارشد استان خراسان رضوی بیشتر از رشته‌های علوم انسانی (4/65 درصد) و 3/33 درصد در رشته‌های مدیریتی فارغ‌التحصیل شده‌اند. درصد غالب آنان (6/55 درصد) کارشناس ارشد هستند. این مدیران از مفهوم و مصداق‌های مطالعه دید وسیعی دارند و با انگیزه‌های اثربخشی (سودمندی)، ارتقاء مهارت‌های فردی و کسب دانش به مطالعه می‌پردازند. اگر چه ایشان در موضوع مطالعه دغدغه دارند اما به نظر می‌رسد اقدام عملیاتی جدی از سوی آن‌ها جهت بهبود وضعیت مطالعه کارکنان سازمانشان به انجام نرسیده باشد. اصالت/ارزش: ارزش مقاله حاضر در آگاهی از دیدگاه‌های مدیران کلان یک استان در باب مطالعه است و اینکه آنها با توجه به اظهارات خودشان، چه اقداماتی در راه بهبود این امر انجام داده‌اند.

https://publij.ir/article_727495_fa68adf5a41cb35df23c8c08b3ecbf4b.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 01 14 An Inquiry in the Information Needs of Iran’s South Khorasan Public Library Users by Means of Hill’s Model کاربران کتابخانه‌های عمومی استان خراسان جنوبی: تبیین نیازهای اطلاعاتی با تکیه بر الگوی هیل 425 449 727496 FA محمدجواد هاشم زاده استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه بیرجند، ایران 0000-0001-7171-6776 معصومه فرامرزی کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه بیرجند، ایران Journal Article 2013 03 12 Purpose: This study aims to find information needs of users of the public libraries in Iran’s South Khorasan province based on Hill’s user study model. Methodology: survey method was used to perform the research. The population included all accredited members of the public libraries in Iran’s South Khorasan Province until the end of 2012 August 2 with an estimated number of 23594 members. Reliability of questionnaire was measured by Chronbach’s alpha and validity of it was approved by related faculty members of universities. The data were analyzed using independent two sample t-test and One-way ANOVA test. Findings: Most users of the public libraries in Iran’s South Khorasan Province had high school diploma, B.A. and BSC degrees and one third of the total sample population received their ICDL certifications. The users claimed that their information literacy skills are above the mean level. Their most important needs were supplementary reading materials for education, literature, and religion. Most important motivations for using libraries were doing homework, classroom projects, and increasing their public information level respectively. Outdated resources, scarcity of information materials and the lack of internet access were the most significant obstacles to meet users' information needs. The libraries sources and services moderately satisfied the users' needs. Users’ information needs significantly vary in Gender and education level factors. هدف: هدف پژوهش حاضر تبیین نیازهای اطلاعاتی کاربران کتابخانههای عمومی استان خراسان جنوبی با تکیه بر الگوی مطالعه کاربران هیل بوده است. روش: پژوهش حاضر از نوع کاربردی و به روش پیمایشی انجام شد. جامعۀ آماری پژوهش شامل کلیۀ اعضای کتابخانههای عمومی استان خراسان جنوبی تا پایان مردادماه سال 1391 با برآورد تقریبی 23594 نفر بود. جهت تجزیه و تحلیل دادهها از نرم افزار اسپیاساس و آزمونهای تی دونمونهای مستقل و تحلیل واریانس یکطرفه استفاده شد. یافته ها: بر اساس یافته‌ها، مقطع تحصیلی اکثر کاربران کتابخانههای عمومی استان دیپلم و کارشناسی بود. کاربران سطح سواد اطلاعاتی خود را بالاتر از حد متوسط اعلام کردند. مهمترین نیازهای موضوعی کاربران منابع درسی و کمک آموزشی، ادبیات و دین و مهمترین منابع کسب اطلاعات آنها به ترتیب کتاب، نشریات ادواری و اینترنت بود. انجام تکالیف و پروژههای درسی و بالا بردن معلومات عمومی به‎ترتیب اصلیترین انگیزههای پاسخگویان از جستوجوی اطلاعات در کتابخانه بود. روزآمد نبودن منابع و کمبود منابع اطلاعاتی و عدم دسترسی به اینترنت مهمترین موانع در رفع نیازهای اطلاعاتی کاربران بودند. منابع و خدمات کتابخانهها در حد متوسط پاسخگوی نیاز کاربران بود. جنسیت و مقطع تحصیلی از عوامل مؤثر بر نیازهای اطلاعاتی کاربران بود. اصالت/ارزش: ارزش این پژوهش، نشان دادن نقاط اساسی تأکید در تهیۀ منابع و ارائۀ خدمات است. کتابخانه‎های عمومی بر اساس یافته‎های این پژوهش باید به کتاب‎های کمک‎درسی و نیز به منابع و خدماتی که در انجام تکالیف درسی آنها یاری‎رسان باشد، تمرکز کنند و رابطۀ تکمیلی مدرسه و کتابخانۀ عمومی باید برقرار شود.

https://publij.ir/article_727496_2e2b0d02344320bec820ccb248dba088.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2016 09 22 Public Libraries Use: Intensifying and obstructing Factors عوامل پیش‌برنده و باز‌دارنده در استفاده از کتابخانه‌های عمومی 451 465 727497 FA فاطمه زندیان استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران عمران قربانی کارشناس ارشد، علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران محمد حسن زاده دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0002-6175-0855 Journal Article 2014 12 22 Purpose: Present paper is an applied research aimed at studying users’ barriers and difficulties in using public libraries in 2013-2014. Method: We used survey method and research population consists of all users (23,153) of Iran’s Hamadan province public libraries. Simple random method was used for sampling and the sample consists of 289 members. Research tool is a researcher made questionnaire that constructed on the basis of Pateman & Vincent (2010) Model. Reliability of questionnaire measured by Cronbach’s alpha (0.86) and validity of it approved by related faculty members. Findings: Findings indicated that there is a significant correlation between such independent variables as “people’s proper economic situation”, “social pedagogical foundations”, “family”, “librarians’ awareness”, “proper location of library” and “users’ gender” with a dependent variable namely “the rate of going to public libraries”. These independent variables were considered as intensifying factors in public library use. On the other hand, no significant correlation was found between such independent variables as “users’ distance/proximity to public libraries”, “the level of provided services by public libraries”, “people’s bad economic situation”, “user’s age and education” and dependent variable “public library use”. Origin/Value: We tried to show important role of people’s proper economic situation, social pedagogical foundations, family, librarians’ knowledge and proper location of library. Public library administrators can concentrate on these elements to improve public library use. هدف: پژوهش حاضر به‎منظور بررسی موانع و مشکلات پیش روی کاربران در مراجعه و استفاده از منابع کتابخانه‌های عمومی در سال 93-1392 انجام گرفته است. روش: پژوهش حاضر به روش پیمایشی انجام شده است. جامعۀ آماری، کلیۀ کاربران کتابخانه‌های عمومی شهرستان همدان (بالغ بر 23153 نفر) بود و نمونهگیری به روش تصادفی ساده انجام شد. حجم نمونه آماری 380 نفر با استفاده از جدول کرجسی و مورگان تعیین شد. ابزار تحقیق پرسشنامۀ محققساخته‎ای بود که پایایی آن بر اساس ضریب آلفای کرونباخ معادل 86/0 محاسبه شد و روایی آن توسط متخصصان تأیید شد. یافته ها: نتایج حاکی از آن است که بین متغیرهای مستقل «شرایط اقتصادی خوب مردم»، «تأثیر نهادهای تربیتی»، «تأثیر خانواده»، «آگاهی کتابداران»، «موقعیت مناسب کتابخانهها» و «جنسیت کاربران» با متغیر وابستۀ «میزان مراجعه کاربران به کتابخانه‌های عمومی» رابطۀ معنا‌داری وجود دارد و این مؤلفه‌ها به‎عنوان عوامل پیشبرنده، برای مراجعه هرچه بیشتر کاربران به کتابخانه‌های عمومی محسوب می‌شوند. از طرفی، بین متغیرهای مستقل «دوری و نزدیکی کاربران به کتابخانه‌های عمومی»، «سطح خدمات ارائه‌شده توسط کتابخانه‌های عمومی»، و «سن و تحصیلات آنها» با «میزان مراجعه کاربران به کتابخانه‌های عمومی»، رابطۀ معناداری یافت نشد. اصالت/ارزش: ارزش پژوهش حاضر در نشان‎دادن رابطۀ وضع اقتصادی مردم، نهادهای تربیتی، خانواده، دانش کتابداران، و موقعیت مکانی مناسب کتابخانه‎ها در افزایش مراجعه به آنهاست. بنابراین، لازم است کتابخانه‎های عمومی بیش از پیش به عواملی که تحت کنترل خویش دارد، از جمله جهت‎گیری به سمت نیازهای تربیتی خانواده‎ها و دانش کتابداران، توجه نشان دهد.

https://publij.ir/article_727497_b8ab1af8c036c7ee83d009360e0285eb.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 02 19 Qualitative Assessment of Iran’s Astan Quds Electronic Document Delivery System according to Proposed Model ارزیابی کیفی خدمات تحویل مدرک الکترونیکی در کتابخانۀ دیجیتال آستان قدس رضوی بر اساس مدل پیشنهادی 467 488 727499 FA صدیقه زره ساز کارشناسی ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران محسن نوکاریزی دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران 0000-0001-7716-8280 اعظم صنعت‌جو استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران Journal Article 2015 01 18 Purpose: The purpose of this research is qualitative assessment of electronic document delivery of Iran’s Astan Quds digital library according to proposed model. Methodology: We used survey method to reach research purpose. The statistical population of the survey included two groups: The specialists (36 Faculties of Knowledge and information science deprtment in Ferdowsi University of Mashhad and Librarians that worked in Electronic Document Delivery Divisions in Central Library of Ferdowsi University and Astan Quds Library) and The Users of Astan Quds digital library. 264 users are selected as a sample with simple random sampling method. The tools of collecting data are two researcher-made questionnaires. The specialist questionnaire is designed for weighting requirements and the main and subordinate factors that are shaped the proposed model with using AHP method. 42 questions are designed in the user questionnaire for assessing subordinate factors of document delivery state. Findings: Results showed that the ultimate score of Iran’s Astan Quds’ electronic document delivery service is upper than the middle level. This finding indicates the partly good situation of Astan Quds’ electronic document delivery service. According to users’ viewpoints and specialists` importance coefficient, the subordinate factors such as advanced search, browsing Options, spiritual right, help facilities and quality, are in the best situation and others such as flexibility, speed, making good relationship, price and processes clearness are in the end of subordinate factors` list. Results also showed that there is no correlation between assessment scores of Astan Quds electronic document delivery and the amount of this service usage. There wasn`t also difference between assessment scores of users that having experience of using other digital libraries and other users that not have this experience. Originality/Value: We tried to examine Astan Qods’ document delivery system and viewpoints of users about that. Also, we proposed a weighted score sheet of elements to examine all document delivery systems. هدف: هدف از انجام این پژوهش، شناسایی وضعیت خدمات تحویل مدرک الکترونیکی کتابخانۀ دیجیتال آستان قدس رضوی بر مبنای مدل ارزیابی پیشنهادی است. روش: روش پژوهش حاضر پیمایشی و از نوع کاربردی و ابزار گردآوری داده‌ها، دو پرسشنامۀ محقق‎ساخته بود که با مرور متون ساخته شد و پایایی آن با آلفای کرونباخ و روایی‎اش با نظر متخصصان تأیید شد. دو گروه از افراد مورد مطالعه قرار گرفتند: متخصصان (36 نفر از اعضای هیئت علمی و کتابداران بخش تحویل مدرک) و کاربران (264 نفر که به روش تصادفی ساده انتخاب شدند). پرسشنامۀ متخصصان برای وزن‌دهی به اَبعاد و شاخص‌های اصلی و فرعی مدل و تعیین میزان اهمیت آنها نسبت به یکدیگر استفاده گردید و برای بررسی نتایج، تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) مورد استفاده قرار گرفت. پرسشنامۀ کاربران برای سنجش وضعیت خدمات تحویل مدرک استفاده گردید و برای بررسی نتایج از اس.پی.اس.اس استفاده شد. یافته‌ها: بر مبنای یافته‌های این پژوهش، نمرۀ نهائی وضعیت خدمات تحویل مدرک الکترونیکی کتابخانۀ دیجیتال آستان قدس رضوی با توجه به مدل ارزیابی پیشنهادی از سطح میانگین بالاتر از متوسط بود و تفاوت آن با حد میانی با توجه به داده‌های آزمون تی تک نمونه‌ای معنادار بود. این یافته بیانگر وضعیت نسبتاً مناسب نظام خدمات تحویل مدرک الکترونیکی آستان قدس رضوی است. یافته‌های مرتبط با فرضیه‌های پژوهش نیز نشان داد که میان نمرۀ ارزیابی خدمات تحویل مدرک کتابخانه دیجیتال آستان قدس رضوی توسط کاربران با میزان استفادۀ آنها از خدمات تحویل مدرک کتابخانۀ دیجیتال مذکور رابطه معناداری وجود نداشت. همچنین تفاوت معناداری میان نمرۀ ارزیابی خدمات تحویل مدرک کتابخانه دیجیتال آستان قدس رضوی توسط کاربران دارای تجربۀ استفاده از سایر کتابخانه‌های دیجیتال ایرانی با کاربران فاقد این تجربه مشاهده نشد. اصالت/ارزش: ارزش مقالۀ حاضر در نشان‎دادن وضعیت خدمات تحویل مدرک الکترونیکی در کتابخانۀ دیجیتال آستان قدس رضوی است. همچنین از ویژگی‌های پژوهش حاضر پیشنهاد مدلی خاص برای ارزیابی یکی از مهم‌ترین خدمات کتابخانه‌های دیجیتال یعنی خدمات تحویل مدرک الکترونیکی است.

https://publij.ir/article_727499_9b0afc6f72503097608891d31b68d43b.pdf

نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تحقیقات اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌های عمومی 2645-5730 22 3 2017 02 19 An Investigation on Thesaurus of Engineering and NAMA according to ANSI/NISO z39.19 2005: Semantic Relations, Form Construction, Presentation and Management System بررسی مقایسه‌ه‎ای روابط معنایی، ساختار شکلی و سیستم مدیریت اصطلاحنامه‌های فنی ـ مهندسی و نما 489 509 727500 FA مریم کازرانی استادیار، گروه علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 2014 04 30 Purpose: Thesauri as important tools in storage and retrieval information systems have a significant role in the optimization of database search. So the publishing of thesauri needs to use standards as much as possible. I examined and compared two important thesauruses on the basis of ANSI/NISO z39.19 2005. Methodology: This study is an analytical and applied survey. The study population was the last version of engineering thesaurus and NAMA thesaurus. Samples were compared against a checklist developed in a Microsoft Excel spreadsheet which designed according to ANSI/NISO z39.19 2005 standards. The descriptive statistics were used for analyzing gathered data. Findings: The average level of observance of standards for semantic relationships in engineering thesaurus is 97.5% and this rate in NAMA thesaurus was 93%. In these thesauri the average levels of observance of standards for formal structure were 86% & 97% and for presentation were 54.5% & 57% respectively. Also, average levels of observance of standards for management system were 14% & 18% for engineering thesaurus and NAMA respectively. Originality/Value: Since the thesauri considered as important tools for IR systems, evaluation and improvement of them is of great importance. I tried to show weakness of thesauruses in the management system benchmark. هدف: اصطلاحنامه‎ها به‎عنوان ابزارهای کمکی بازیابی اطلاعات نقش مهمی در بهینه‎سازی جستجوها در پایگاه‎های اطلاعاتی علوم دارند و تألیف و انتشار آن‎ها مستلزم برخورداری از شرایطی استاندارد است. پژوهش حاضر، به بررسی مقایسه‎ای روابط معنایی، ساختار شکلی و سیستم مدیریت اصطلاحنامه‎های فنی و مهندسی و نما بر اساس استاندارد ANSI/NISO z39.19 2005 می‎پردازد. روش: پژوهش حاضر به روش ارزیابانه انجام شده و از نوع کاربردی است. جامعۀ پژوهش شامل آخرین ویرایش اصطلاحنامه‎های فنی ـ مهندسی و نما است. ابزار مورد استفاده در این پژوهش سیاهه‎وارسی است که در فضای نرم‎افزار اکسل در 4 بخش روابط معنایی، ساختار شکلی، نحوۀ ارائه و سیستم مدیریت اصطلاحنامه بر اساس بندهای موجود در استاندارد ANSI/NISO z39.19 2005 تنظیم شده است. از آمار توصیفی برای تجزیه و تحلیل اطلاعات استفاده شد. یافته‎ها: یافته‎های پژوهش نشان داد که میانگین رعایت استاندارد در روابط معنایی اصطلاحنامۀ فنی و مهندسی 5/97 درصد و در اصطلاحنامۀ نما 93 درصد است. در بخش ساختار شکلی میزان رعایت استانداردها در دو اصطلاحنامۀ مذکور به ترتیب 86 درصد و 97 است. در نحوۀ ارائۀ اصطلاحنامه میزان برخورداری دو ابزار از استانداردها به ترتیب 5/54 درصد و 57 درصد و در سیستم مدیریت، دو اصطلاحنامۀ یاد شده به میزان 14 درصد و 18 درصد استانداردهای مذکور را رعایت کرده‎اند. می‎توان نتیجه گرفت که میزان رعایت استانداردها در بخش روابط معنایی و ساختار شکلی اصطلاحنامه‎ها مطلوب است. کمترین میزان رعایت استانداردها، در سیستم مدیریت اصطلاحنامه و سپس در بخش نحوۀ ارائه بوده است. اصالت/ارزش: با توجه به اینکه اصطلاحنامه‎ها یکی از منابع اطلاعاتی مهم در امر بازیابی اطلاعات در عصر حاضر هستند و تهیه و تدوین آن‎ها، برنامه‎های مدون و سرمایه‎گذاری‎های بسیاری را می‎طلبد، انجام پژوهش‎هایی که کیفیت اصطلاح‎نامه‎ها را بر اساس استانداردهای نوین بسنجد، ضروری به نظر می‎رسد. ارزش مقالۀ حاضر در نشان دادن ضعف اصطلاحنامه‎ها در سیستم مدیریت اصطلاحنامه و در نحوۀ ارائۀ اصطلاحات و نیاز به استفاده از ابزارهای نو برای بازنمایی است.

https://publij.ir/article_727500_57ee7bdd097473238606077fd2fb4004.pdf